Mimari akustik projelerinde, özellikle ofisler, restoranlar, sinemalar ve çağrı merkezleri gibi kalabalık mekanlarda içerideki sesin yankılanmasını (reverberasyon süresini) düşürmek büyük önem taşır. Bu mekanlarda tavan yüzeyi, sesi yutmak için kullanılabilecek en geniş ve en uygun alandır. Taşyünü asma tavan panelleri bu iş için en verimli çözümü sunar.
NRC (Noise Reduction Coefficient) Nedir?
NRC (Gürültü Azaltma Katsayısı), bir malzemenin yüzeyine çarpan sesi ne oranda yuttuğunu gösteren 0 ile 1 arasında bir değerdir. 0 değeri sesin tamamının yankılandığını (örneğin pürüzsüz fayans veya cam), 1 değeri ise sesin tamamının malzeme tarafından yutulduğunu (açık pencere etkisi) ifade eder.
Taşyününün NRC Başarısı
Standart bir alçıpan tavanın NRC değeri 0.10 ile 0.15 arasında kalırken (sesin çoğunu geri yansıtır), özel akustik boyalı bir taşyünü asma tavan panelinin NRC değeri 0.85 ile 1.00 arasına (Class A ses yutuculuk sınıfı) ulaşabilir. Yani ortamdaki konuşma veya gürültü seslerinin %85 ile %100'ünü içine hapseder.
Faydaları
Yüksek NRC değerli taşyünü paneller kullanılan bir ofiste; çalışanların birbirinin konuşmasını duyarak dikkatinin dağılması engellenir, telefon görüşmeleri daha net anlaşılır ve ortamdaki genel uğultu (stres kaynağı) ortadan kalkar.
Taşyünü Teknik Performans Değerleri
Taşyünü levhaların seçiminde belirleyici olan temel fiziksel parametreler aşağıdaki tabloda özetlenmiştir:
| Özellik | 150 Dansite Dış Cephe | 50 Dansite Ara Bölme | 40 Dansite Çatı Şiltesi |
|---|---|---|---|
| Yoğunluk | 150 kg/m³ | 50 kg/m³ | 40 kg/m³ |
| Basma Dayanımı | ≥ 40 kPa | Yüksüz Bölme | Yüksüz Çatı Arası |
| Yangın Sınıfı | A1 Hiç Yanmaz | A1 Hiç Yanmaz | A1 (Folyolu B-s1,d0) |
| Isı İletkenliği (λ) | 0.035 W/mK | 0.035 W/mK | 0.039 W/mK |
Şantiye Uygulamasında Dikkat Edilecek Hususlar
Uygulamada yapılan en büyük hatalardan biri, basma mukavemeti gerektiren dış cephe mantolamasında düşük dansiteli (50-70 dansite) hafif ara bölme levhalarının kullanılmasıdır. Bu durum cephede sıva çatlaklarına ve rüzgar emişi altında levhaların yerinden kopmasına neden olur. Dış cephe için mutlaka 120 veya 150 dansite ürünler tercih edilmelidir.
TS 825 Standartları ve Amortisman Süresi
Türkiye İklim Bölgelerine göre yürürlükte olan TS 825 Binalarda Isı Yalıtım Kuralları standardı uyarınca, dış cephede kullanılacak taşyünü kalınlığı bölgenin iklim şartlarına bağlı olarak 5 cm ile 10 cm arasında hesaplanır. Doğru kalınlıkta uygulanan A1 sınıfı taşyünü mantolama sistemi, kışın ısıtma ve yazın soğutma enerjisi tüketimini %50'ye varan oranda düşürür. Sağlanan yakıt ve elektrik tasarrufu sayesinde yapılan yalıtım yatırımı ortalama 2 ila 3 yıl içinde kendi maliyetini amorti eder.